جستجو کردن
بستن این جعبه جستجو.

ترمیم جمجمه

ترمیم جمجمه

آخرین بروزرسانی: بهمن 14, 1402

فهرست عناوین مقاله

ترمیم جمجمه

در این مقاله از سایت دکتر علی کوهی، قصد داریم درمورد ترمیم جمجمه و عوامل پیرامون آن پردازیم. درواقع استخوان جمجمه، بخش حیاتی از سیستم اسکلتی انسان است که از مغز محافظت می‌کند. جمجمه شامل چندین استخوان از جمله استخوان‌های پیشانی، جداری، گیجگاهی و پس سری است و از آسیب‌های خارجی محافظت می‌کند. علاوه‌براین، اندام‌های حسی مانند چشم و گوش را در خود جای داده است.

برخی اوقات، اتفاقات مختلفی مانند تومورها، ضربه‌های مغزی و مشکلات مادرزادی، ممکن است باعث نقص در جمجمه انسان گردند و ظاهر کروی آن را از بین ببرند. در این صورت، با کمک جراحی ترمیم جمجمه یا کرانیوپلاستی (Cranioplasty)، جمجمه را ترمیم می‌کنند که در ادامه به توضیحات بیشتری درمورد آن می‌پردازیم.

برای خواندن مقاله «انواع روش‌های جراحی قاعده جمجمه » کلیک کنید

جراحی ترمیم جمجمه یا کرانیوپلاستی چیست؟

جراحی ترمیم جمجمه که به عنوان کرانیوپلاستی نیز شناخته می‌شود، یک روش پزشکی است که برای ترمیم و بازیابی ساختار جمجمه طراحی شده است. این جراحی معمولاً پس از آسیب‌های تروماتیک، برداشتن تومور یا سایر جراحی‌های جمجمه که منجر به نقص جمجمه می‌شود، انجام می‌شود. هدف اصلی کرانیوپلاستی، پرداختن به جنبه‌های زیبایی و عملکردی است و ضمن بازگرداندن ظاهر طبیعی، از مغز زیرین محافظت می‌کند.

در طول این عمل، جراح از مواد مختلفی برای بازسازی جمجمه استفاده می‌کند، مانند اتوگرافت (استخوان خود بیمار)، آلوگرافت (استخوان اهداکننده)، یا ایمپلنت‌های مصنوعی ساخته شده از موادی مانند تیتانیوم یا پلی متیل متاکریلات (PMMA). انتخاب ماده به عواملی مانند ترجیح بیمار، میزان نقص و تخصص جراح بستگی دارد.

انواع کرانیوپلاستی

انواع کرانیوپلاستی

انتخاب نوع کرانیوپلاستی، به عوامل مختلفی از جمله وضعیت پزشکی بیمار، میزان نقص جمجمه و ترجیح جراح بستگی دارد. در ادامه به برخی از انواع روش‌های ترمیم جمجمه اشاره خواهیم کرد:

  1. کرانیوپلاستی اتوگرافت

 در این روش از استخوان خود بیمار برای بازسازی استفاده می‌شود. جراح ممکن است پیوند استخوان را از ناحیه دیگری از بدن بیمار، مانند دنده یا لگن بردارد. در جراحی از طریق اتوگرافت، خطر رد و عفونت کم است.

  1. آلوگرافت کرانیوپلاستی

  آلوگرافت، شامل استفاده از پیوند استخوان از یک اهدا کننده است. در حالی که این روش، از جراحی اضافی برای برداشت استخوان خود بیمار جلوگیری می‌کند، خطر بالقوه رد یا انتقال بیماری وجود دارد.

  1. آلوپلاستیک کرانیوپلاستی

  در این نوع کرانیوپلاستی، از مواد آلوپلاستیک مانند فلزات (تیتانیوم، فولاد ضد زنگ) یا پلیمرهای مصنوعی (پلی اتیلن، اکریلیک) استفاده می‌شود. این مواد زیست سازگار هستند و میتوان آنها را طوری قالب بندی کرد که دقیقاً با جمجمه بیمار مطابقت داشته باشند.

  1. ایمپلنت های سفارشی

 پیشرفت‌های تکنولوژی، ایجاد ایمپلنت‌های سفارشی را با استفاده از تکنیک‌های چاپ سه بعدی یا طراحی به کمک کامپیوتر (CAD) امکان پذیر کرده است. این ایمپلنت‌ها متناسب با آناتومی خاص بیمار ساخته می‌شوند و نتیجه دقیق‌تر و زیباتری را تضمین می‌کنند.

  1. کرانیوپلاستی با سیمان استخوانی

 این تکنیک شامل استفاده از سیمان استخوان، معمولاً پلی متیل متاکریلات (PMMA) برای بازسازی جمجمه است. سیمان در حین جراحی به شکل دلخواه در می‌آید و محلولی بادوام و پایدار ارائه می‌دهد.

  1. کرانیوپلاستی مش تیتانیوم

 مش تیتانیوم، برای بازسازی جمجمه در مواردی که به ساختار سفت و سختی برای محافظت از بافت زیرین مغز نیاز است استفاده می‌شود. مش به شکلی است که با خطوط جمجمه بیمار مطابقت داشته باشد و در طول جراحی در جای خود ثابت می‌شود.

  1. صفحات قابل جذب

 برخی از روش‌های کرانیوپلاستی، از صفحات و پیچ‌های قابل جذب ساخته شده از موادی مانند پلی گلیکولیک اسید استفاده می‌کنند. این ایمپلنت‌ها به مرور زمان حل می‌شوند و نیازی به جراحی دوم برای برداشتن آنها از بین میرود.

چه عوارض و بیماری هایی نیاز به کرانیوپلاستی دارند؟

عوارض و بیماری‌های مختلفی ممکن است نیاز به کرانیوپلاستی داشته باشند که هر کدام چالش‌های منحصربفرد خود را دارند. از جمله:

  • آسیب های مغزی تروماتیک (TBI): صدمات شدید سر، مانند شکستگی جمجمه یا ترومای نافذ، می‌تواند منجر به نقایص جمجمه شود که نیاز به کرانیوپلاستی دارد. عوارض TBI ممکن است شامل تورم یا عفونت مغز باشد که بر نیاز به بازسازی جمجمه تاکید دارد.
  • تومورهای مغزی: برداشتن جراحی تومورهای مغزی گاهی شامل برداشتن بخشی از جمجمه برای دسترسی و برداشتن تومور است. کرانیوپلاستی برای بازگرداندن سد محافظ اطراف مغز ضروری است.
  • عفونت‌ها: عفونت‌های موثر بر جمجمه مانند استئومیلیت، ممکن است منجر به تحلیل استخوان شود. کرانیوپلاستی برای جایگزینی استخوان عفونی یا آسیب دیده و جلوگیری از عوارض بعدی انجام می‌شود.
  • سکته مغزی و آنوریسم: برخی سکته‌ها و آنوریسم‌ها می‌توانند باعث آسیب به جمجمه و ساختارهای اطراف در حین جراحی اولیه و برای دسترسی شوند. کرانیوپلاستی در مواردی مورد توجه قرار می‌گیرد که یکپارچگی ساختاری نیاز به ترمیم داشته باشد.
  • ناهنجاری‌های مادرزادی جمجمه: شرایطی مانند کرانیوسینوستوز که در آن استخوان‌های جمجمه نوزاد پیش از موعد به هم جوش می‌خورند، ممکن است نیاز به اصلاح جراحی از طریق کرانیوپلاستی داشته باشند تا رشد طبیعی مغز امکان پذیر شود.
  • بازسازی زیبایی: فراتر از عوارض پزشکی، ترمیم جمجمه به دلایل زیبایی نیز انجام می‌شود و ظاهر جمجمه را برای بیمارانی که جراحی‌های قبلی انجام داده‌اند، بهبود می‌بخشد.

خطرات جراحی کرانیوپلاستی

یک خطر مهم در جراحی ترمیم جمجمه، در پتانسیل عفونت نهفته است. عفونت‌های بعد از عمل می‌تواند به دلیل قرار دادن مواد خارجی مانند ایمپلنت‌ها یا جایگزین‌های استخوان رخ دهد که خطر عوارض را افزایش می‌دهد. بیماران با سیستم ایمنی ضعیف یا سایر مشکلات سلامتی‌، ممکن است با حساسیت بیشتری روبرو شوند.

علاوه‌براین، انتخاب مواد برای کرانیوپلاستی می‌تواند بر نتایج تأثیر بگذارد. پیوند استخوان اتولوگ، مواد مصنوعی یا ایمپلنت‌های سفارشی، هر کدام مزایا و خطرات منحصربفردی دارند. گرافت‌های اتولوگ که از بدن خود بیمار گرفته می‌شوند، ممکن است خطر رد را کاهش دهند، اما باعث ایجاد عوارض در محل اهداکننده می‌شوند.  مواد مصنوعی، در حالی که اغلب زیست سازگار هستند، خطر عفونت یا پس زدن را به همراه دارند.

عوامل فردی بیمار، از جمله سن، سلامت کلی و شرایط از قبل موجود، نقش اساسی در تعیین خطرات جراحی دارند.  بیماران مسن یا مبتلا به بیماری‌های مزمن ممکن است تاخیر در بهبودی، افزایش حساسیت به عوارض یا واکنش‌های نامطلوب به بیهوشی را تجربه کنند.

پیامدهای عصبی، یکی دیگر از موضوعات نگران کننده است. خود جراحی می‌تواند منجر به آسیب بافت مغز یا رگ‌های خونی مجاور شود، بر عملکردهای شناختی تأثیر بگذارد یا باعث تشنج شود. ارزیابی کامل قبل از عمل و مراقبت‌های مداوم پس از عمل، برای به حداقل رساندن این خطرات و اطمینان از بهترین نتایج ممکن برای هر بیمار تحت عمل کرانیوپلاستی ضروری است.

از دیگر خطرات جراحی ترمیم جمجمه میتوان به موارد زیر اشاره کرد:

  • لخته خون
  • تشنج
  • سکته
  • حمله قلبی
  • لخته در پاها
  • ذات الریه
  • عفونت ادراری
  • هیدروسفالی
  • عارضه مغزی
برای خواندن مقاله «معرفی بهترین کلینیک جراحی‌های گوش و قاعده جمجمه در تهران » کلیک کنید

مدت زمان بهبودی بعد عمل ترمیم جمجمه

زمان بهبودی پس از جراحی ترمیم جمجمه، بسته به وسعت عمل، سلامت فردی و عوارض متفاوت است. به طور کلی، بیماران ممکن است در چند هفته اول ناراحتی اولیه، تورم و محدودیت حرکتی را تجربه کنند.  48 ساعت اول اغلب شامل بستری شدن در بیمارستان برای نظارت دقیق است.

 در مرحله اولیه، به بیماران توصیه می‌شود از فعالیت‌های شدید خودداری کنند و از یک رژیم کنترل درد تجویز شده پیروی کنند.  تورم معمولاً در عرض 48-72 ساعت به اوج خود می‌رسد اما به تدریج در هفته‌های بعد فروکش می‌کند.

بهبودی کامل ممکن است چندین ماه طول بکشد و در طی آن بیماران به تدریج فعالیت‌های عادی خود را از سر می‌گیرند. ممکن است فیزیوتراپی برای بهبود قدرت و هماهنگی توصیه شود. قرار ملاقات‌های بعدی با پزشک، برای نظارت بر بهبود و رفع هرگونه نگرانی بسیار مهم است.

همچنین عوارضی مانند عفونت، خونریزی یا مشکلات ایمپلنت می‌تواند زمان بهبودی را افزایش دهد. پاسخ‌های فردی به جراحی متفاوت است و بیماران باید دستورالعمل‌های بعد از عمل را برای نتایج مطلوب رعایت کنند. در حالی که برخی از افراد ممکن است ظرف چند هفته به سر کار بازگردند، برخی دیگر ممکن است به زمان بیشتری نیاز داشته باشند.

مدت زمان بهبودی بعد عمل ترمیم جمجمه

آمادگی های پیش از جراحی ترمیم جمجمه

قبل از جراحی ترمیم جمجمه، پزشک سابقه پزشکی کامل شما را بررسی می‌کند و یک معاینه فیزیکی انجام می‌دهد. آنها آزمایشاتی مانند: آزمایش خون، اشعه ایکس، ام آر آی و سی تی اسکن را برای آماده شدن برای جراحی شما تجویز می‌کنند.

جراح شما، بهترین ماده را برای ترمیم جمجمه قبل از جراحی انتخاب خواهد کرد. آزمایش‌های تصویربرداری تخصصی ممکن است برای اندازه‌گیری و ایجاد یک پروتز دقیقاً متناسب با نقص جمجمه یا ناحیه‌ای که نیاز به تعمیر دارد، لازم باشد.

پزشک جراح ممکن است تغییراتی را در داروهای شما قبل از جراحی توصیه کند. در صورت مصرف منظم داروهای رقیق کننده خون، ممکن است لازم باشد مصرف آنها را قطع کنید. علاوه‌براین، جراح شما ممکن است به شما توصیه کند آنتی بیوتیک یا داروهای ضد تشنج مصرف کنید تا خطر عفونت یا عوارض ناشی از جراحی را کاهش دهید.

اگر سیگار مصرف می‌کنید یا نوشیدنی‌های حاوی الکل مصرف می‌کنید، باید حداقل یک هفته قبل از جراحی و تا چند هفته پس از جراحی، مصرف آن‌ها را کاهش دهید یا آن را متوقف کنید تا از عوارضی که می‌تواند بر روند بهبودی بدن شما تأثیر بگذارد، جلوگیری کنید.

مراقبت‌ های لازم پس از عمل جراحی کرانیوپلاستی

  • پس از جراحی، مراقبت مناسب برای بهبودی روان و به حداقل رساندن عوارض ضروری است. در مرحله اول، دستورالعمل‌های پس از عمل را که توسط پزشک جراح ارائه شده است، رعایت کنید. این ممکن است شامل مصرف داروهای تجویز شده، تعویض پانسمان و شرکت در قرارهای بعدی باشد.
  • داروهای ضد درد را طبق دستور مصرف کنید تا جلوی ناراحتی را بگیرید.
  • محل جراحی را با پیروی از دستورالعمل‌های خاص ارائه ‌شده توسط پزشک جراح تمیز و خشک نگه دارید. بسیار مهم است که از فرو بردن محل برش در آب تا زمانی که توسط جراح پاک نشده است، خودداری کنید.
  • علائم عفونت مانند افزایش قرمزی، تورم یا ترشحات غیرعادی از برش را کنترل کنید. افزایش دمای بدن نیز ممکن است نشان دهنده عفونت باشد. هر گونه علائم مربوطه را به سرعت به جراح خود گزارش دهید.
  • اطمینان حاصل کنید که رژیم غذایی شما حاوی پروتئین، ویتامین‌ها و مواد معدنی کافی است. هیدراتاسیون نیز به همان اندازه مهم است و به سلامت کلی و روند بازیابی بدن کمک می‌‌‌‌کند.
  • حرکت و ورزش، به جلوگیری از عوارضی مانند لخته شدن خون و بهبود گردش خون کمک می‌کند.
  • برای جلوگیری از فشارهای غیرضروری، از هرگونه محدودیت در رانندگی یا بازگشت به محل کار پیروی کنید.
  • در صورت توصیه، برای بازیابی قدرت و تحرک، در جلسات توانبخشی یا فیزیوتراپی شرکت کنید.
  • برای هرگونه تغییر غیرمنتظره در وضعیت خود مراقب باشید. اگر درد شدید، تورم ناگهانی یا مشکل در تنفس را تجربه کردید، فورا به پزشک مراجعه کنید.
برای خواندن مقاله «مراقبت‌ های بعد از عمل جراحی قاعده جمجمه » کلیک کنید

جمع بندی

ترمیم جمجمه یا کرانیوپلاستی، یک روش همه کاره است که به طیفی از عوارض و بیماری‌ها می‌پردازد. تصمیم برای انجام ترمیم جمجمه، اغلب بر اساس ماهیت و شدت بیماری زمینه‌ای است. مشاوره با متخصصان پزشکی برای تصمیم گیری آگاهانه بسیار مهم است.

منبع:

Facebook
Twitter
LinkedIn
WhatsApp

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *