علائم عفونت گوش

علائم عفونت گوش

به طور کلی هر بیماری گوش علامت های خاص خود را دارد در این مقاله به بررسی علائم  عفونت گوش پرداخته می شود. شایان ذکر است عفونت گوش  در کودکان نسبت به بزرگسالان  شایع تر  است . اما جمله پیشین بدین معنا نیست که بزرگسالان به عفونت گوش مبتلا نمی شوند. برعکس علائم عفونت گوش در خردسالان و کودکان که گذراست و به زودی درمان می شود، درمان عفونت گوش در بزرگسالان گاهی بیشتر طول می کشد و دشوارتر است. از سوی دیگر، گاهی عفونت گوش در بزرگسالان خبر از یک بیماری زمینه ای مهم تر می دهد و کلیه این مسائل نشان می دهد که باید با پیگیری مداوم و مراجعه زودهنگام به پزشک با علائم عفونت گوش در بزرگسالان برخورد کرد.

با توجه به همه حقایقی که در بالا گفته شد، اشنایی  با انواع عفونت گوش و علائم عفونت گوش (از انواع گوناگون) از اهمیت زیادی برخوردار است. دانستن همه علائم عفونت گوش این مزیت را برای افراد دارد که به سرعت متوجه التهاب گوش شده  و جهت تشخیص و درمان، هر چه سریع تر به پزشک مراجعه می کنند.

در این مقاله عناوین زیر تشریح شده و مورد بررسی قرار گرفته است:

عفونت گوش چیست؟

پیش از این که درباره علائم عفونت گوش صحبت شود باید تعریف عفونت گوش مشخص گردد. استقرار یک عفونت توسط باکتری یا ویروس در هر ناحیه از سه قسمت اصلی گوش (گوش خارجی یا میانی یا داخلی) را عفونت گوش می نامند. همانطور که اشاره شد، عفونت گوش در کودکان بسیار شایع است و به طور معمول بیماری جدی و خطرناکی نیست و به راحتی قابل درمان است.

عفونت گوش می تواند باعث ایجاد التهاب شود. التهاب در بافت های مختلف گوش دردناک است. این التهاب می تواند با تولید مقادیر متفاوتی مایع و ترشحات همراه باشد. همچنین همه عوامل عفونی و التهاب حاصل از آن ممکن است با علائم دیگر همراه باشد.

در اکثر مواقع این عفونت ها با تجویز دارو ( به خصوص در موارد عفونت ناشی از باکتری با آنتی بیوتیک) قابل کنترل است. یکی دیگر از داروهایی که به طور شایع در بیماران مبتلا به انواع عفونت گوش به صورت بدون نسخه از داروخانه تهیه می شود و البته پزشکان هم آن را تجویز می کنند، داروهای ضد درد و مسکن ها هستند.

با خواندن این مقاله می توان به داشتن عفونت گوش شک کرد. مراجعه به موقع به پزشک جراح گوش می تواند باعث کاهش عوارض عفونت (به ویژه در بزرگسالان) و سهولت درمان همراه باشد.

علائم عفونت گوش میانی (اوتیت مدیا)

علائم عفونت گوش

همان طور که در ابتدای این مقاله عنوان شد، عفونت می تواند در هر بخش از گوش اتفاق بیفتد. گوش میانی بخشی از گوش محسوب می شود که عفونت آن با علائم پر سر و صدا و گاهی عوارض جدی به ویژه در بزرگسالان ممکن است همراه شود. از سوی دیگر، عفونت گوش میانی یا  otitis media شایع ترین نوع عفونت در  گوش به شمار می رود.

گوش میانی چیست؟ به بخشی از گوش که دقیقا در پشت پرده گوش یا همان پرده صماخ قرار دارد، گوش میانی گفته می شود. گوش میانی توسط مجرایی به نام کانال اُستاش به بخش بالا و پشت حلق (که به آن حلق بینی یا نازوفارنکس هم گفته می شود) متصل است. باز بودن کانال استاش برای تهویه مناسب و حفظ کارکرد مطلوب گوش میانی ضروری است.

هر گونه عفونت، چه توسط باکتری چه به واسطه ویروس، که  در پشت پرده گوش اتفاق بیفتد، عفونت گوش میانی یا اوتیت مدیا نامیده می شود. در ادامه توضیح داده می شود که به طور معمول چگونه زمینه ایجاد اوتیت مدیا فراهم می شود.

چگونگی شکل گیری عفونت گوش میانی یا اوتیت مدیا

به طور معمول فضای گوش میانی پر از هواست. هوای موجود در گوش میانی به طور مداوم از راه کانال استاش تهویه و تازه می شود. در برخی از شرایط به عنوان نمونه به دنبال سرماخوردگی یا آلرژی، کانال استاش دچار انسداد نسبی یا کامل می شود. این امر اجازه نمی دهد ترشحات گوش میانی به طور کامل به حلق تخلیه شود.

ترشحات جمع شده در گوش میانی مانند یک محیط کشت برای باکتری ها یا ویروس ها هستند. تکثیر باکتری ها و ویروس ها در ترشحات تجمع یافته در گوش میانی باعث استقرار عفونت می گردد. به این شرایط، عفونت گوش میانی یا اوتیت مدیا گفته می شود.

اکنون با علائم عفونت گوش میانی آشنا می شویم. این علائم به طور معمول عبارتند از:

  • گوش درد (یا درد در ناحیه گوش)
  • کاهش شنوایی یا همان چیزی که مردم به عنوان گرفتگی گوش از آن یاد می کنند
  • تب یا همان افزایش دمای بدن بیش از 38 درجه سانتیگراد
  • خارج شدن ترشحات از گوش ( به طور معمول این ترشحات شفاف هستند اما ممکن است زرد رنگ یا گاهی خون آلود هم باشند)

این باور غلطی است که گوش درد همیشه علامت عفونت گوش میانی است. بسیاری از شرایط دیگر هم هستند که باعث ایجاد گوش درد می شوند. گاهی اوقات سیستم ایمنی بدن موفق می شود در مدت کوتاهی این عفونت را مهار کند اما متاسفانه همیشه این امر تحقق نمی یابد.

اگر گوش درد در یک فرد شدید باشد یا  دو الی  سه روز طول بکشد، بهتر است به یک پزشک مراجعه گردد. دکتر علی کوهی فوق تخصص جراحی گوش از دانشگاه استنفورد آمریکا می توانند در این زمینه به شما عزیزان کمک نمایند.

علائم عفونت گوش خارجی

علائم عفونت گوش

اگر کانال گوش یا مجرای شنوایی در جلوی پرده گوش دچار التهاب عفونی گردد، به آن عفونت گوش خارجی یا به در زبان انگلیسی به آن  external otitisگفته می شود. در بیشتر موارد، عامل ایجاد عفونت گوش خارجی باکتری ها هستند. قارچ ها هم می توانند مسبب عفونت در گوش خارجی باشند.

همان طور که در بخش بالا گفته شد، عفونت گوش خارجی در واقع در بخشی از گوش رخ می دهد که قابل رویت است. علائم عفونت گوش خارجی به طور معمول به شرح زیر است:

  • خارش گوش (در نونهالان هر گونه دست بردن بیش از حد طبیعی به سمت گوش باید والدین را نسبت به مشکلات گوش حساس نماید)
  • خارج شدن ترشحات از گوش
  • کاهش قدرت شنوایی
  • گوش درد (دردی که در ناحیه گوش به واسطه عفونت گوش میانی رخ می دهد یک خصوصیت ویژه دارد و با کشیدن گوش یا حرکت دادن لاله گوش میزان درد بیشتر می شود)
  • بزرگی و دردناک شدن غددلنفاوی ( این غدد در سر راه عروق لنفاوی قرار دارند که مایع خارج سلولی درون آن در حرکت است. غدد لنفاوی متورم توسط فرد بیمار قابل تشخیص نیست و در هنگام معاینه پزشک متوجه آنها می شود)

علائم عفونت گوش داخلی یا لابیرنتیت

علائم عفونت گوش

یکی از بخش های گوش داخلی حلزون گوش است که شکلی مارپیچ دارد. لابیرنت عنوان انگلیسی است که به اشکال مارپیچ اطلاق می شود. به همین دلیل به عفونت گوش داخلی، لابیرنتیت (labyrinthitis) هم گفته می شود.

برخلاف دو نوع پیشین عفونت گوش که بیشتر توسط باکتری ها ایجاد می شد، عفونت گوش داخلی بیشتر به واسطه تکثیر ویروس در گوش داخلی رخ می دهد. عفونت گوش داخلی در اکثر موارد همزمان با عفونت ویروسی در نقطه دیگری از بدن یا در پایان یک عفونت ویروسی دیگر خودنمایی می کند. به عنوان نمونه فرد به گلودرد ویروسی یا آنفلوانزا مبتلا شده و در ادامه آن، دچار عفونت گوش داخلی می شود.

گاهی عفونت فقط رشته عصبی خارج شونده از انتهای گوش داخلی را درگیر می کند. به این نوع خاص عفونت گوش داخلی، نوریت وستیبولار (vestibular neuritis) اطلاق می شود.

دو علامت زیر هم در صورت ابتلا به عفونت گوش داخلی هم نوریت وستیبولار، هر دو، دیده می شود:

  • سرگیجه (در این حالت که به آن سرگیجه حقیقی یا چرخشی هم گفته می شود، فرد احساس می کند که خودش یا همه چیز در حال چرخش هستند)
  • تهوع

در ادامه با سایر نشانه ها و علائم عفونت گوش داخلی یا لابیرنتیت آشنا شوید:

  • کاهش قدرت شنوایی
  • گوش درد
  • سردرد
  • احساس صدای زنگ در گوش یا وزوز گوش (tinnitus)
  • خارج شدن ترشحات گوش
  • دو بینی یا تار شدن دید

احتمال کمی وجود دارد که این علائم در نوریت وستیبولار هم دیده شود. اگرچه گزارش شدن چنین علائمی توسط یک فرد ذهن پزشک  را بیشتر به سوی عفونت گوش داخلی سوق می دهد. در بین علامت های متعددی که در فهرست بالا ذکر شده است، دو علامت کاهش قدرت شنوایی و وزوز گوش بیشتر از سایر علامت ها شک پزشک را به عفونت گوش داخلی افزایش می دهد.

علائم عفونت گوش در نونهالان و کودکان

علائم عفونت گوش

همان گونه که در بخش های بالای همین مقاله گفته شد، احتمال بروز عفونت گوش در کودکان و نونهالان بیشتر است. باریک و ظریف بودن کانال استاش در رده سنی خردسالان باعث می شود این گروه سنی بیشتر از بزرگسالان مستعد ابتلا به عفونت گوش باشند.

در زیر مهم ترین علائم عفونت گوش در اطفال و نونهالان بر شمرده می شود:

  • تب یا افزایش حرارت بدن به بیش از 38 درجه سانتیگراد
  • خارج شدن ترشحات گوش
  • افزایش تحریک پذیری و گریه کردن بیش از حد نونهالان
  • کاهش اشتها
  • کشیدن گوش یا حتی لمس کردن گوش بیشتر از حد عادی
  • بی حالی و سستی
  • استفراغ
  • اسهال

عفونت گوش در اطفال و نونهالان به طور معمول زودتر و راحت تر درمان می شود. با وجود این ممکن است برخی از کودکان به دفعات دچار عفونت گوش شوند و به خوبی به آنتی بیوتیک پاسخ ندهند. در این موارد ممکن است بهتر باشد توسط یک پزشک جراح گوش، یک جراحی کوچک روی گوش، انجام شود.

در این جراحی کوچک که میرنگوتومی (myringotomy) نامیده می شود، یک دریچه کوچک در پرده گوش با کارگذاری یک وسیله پزشکی ایجاد می شود. بدین ترتیب ترشحات گوش میانی تجمع پیدا نمی کند و عفونت گوش میانی با آنتی بیوتیک به راحتی بر طرف می شود.

به طور معمول این وسیله پزشکی به طور خود به خود پس از 6 تا 18 ماه از گوش بیرون می افتد. بدین معنا که برای خارج کردن این وسیله بازنگهدارنده دریچه ریز در پرده صماخ گوش نیازی به جراحی مجدد نیست.

در برخی از اطفال با وجود انجام میرنگوتومی ممکن است دوباره عفونت گوش رخ دهد. در این شرایط ممکن است ترشحات گوش بدون رنگ یا زرد رنگ از گوش خارج شود. به طور معمول عفونت گوش در این کودکان به سرعت به آنتی بیوتیک پاسخ می دهد. دکتر علی کوهی  فوق تخصص جراحی گوش و حلق و بینی از دانشگاه استنفورد آمریکا آماده پذیرش و درمان بیماران مبتلا به این بیماری در مطب خود در تهران هستند.

برای خواندن مقاله « وزوز گوش در کودکان» کلیک کنید

عوارض ناشی از علائم عفونت گوش

گاهی اوقات با وجودی که عفونت گوش و علائم آن برطرف می شوند ولی عوارض آن همچنان پا بر جا هستند. عفونت گوش به خودی خود بیماری جدی و خطرناکی نیست اما گاهی درمان دیرهنگام آن عوارضی سخت را برای بیمار پدید می آورند. البته گاهی اوقات هم عوارض عفونت گوش خفیف هستند. در زیر دو مورد از عوارض ناشی از عفونت گوش برای آشنایی شما ذکر می شود:

پارگی پرده گوش یا همان پرده صماخ

یکی از شایع ترین عوارض ناشی از عفونت گوش پارگی پرده گوش یا صماخ است. این عارضه عفونت گوش می تواند در صورت مصرف بموقع آنتی بیوتیک ترمیم شود.

کاهش قدرت شنوایی

همان طور که در علائم عفونت گوش مطرح شد، کم شنوایی یا کاهش شنوایی یکی از علائم عفونت گوش است. گاهی اوقات ممکن است این معضل حتی پس از بهبود عفونت گوش باقی بماند و در واقع به عنوان یک عارضه این بیماری، فرد را گرفتار سازد.

چرا شنوایی پس از بهبود عفونت گوش و علائم آن کاهش می یابد؟ عفونت گوش ممکن است باعث تجمع ترشحاتی در پشت پرده گوش شود. گاهی عفونت رفع می شود اما همچنان، ترشحات گوش  در پشت پرده صماخ باقی می مانند. وجود این ترشحات باعث کاهش قدرت شنوایی می شود.

این ترشحات و کم شنوایی حاصل از آن به طور معمول مدت کوتاهی دوام می آورند. با وجود این، در برخی موارد این مکل برای مدت طولانی ادامه می یابد. اگر مشکل تجمع مایع در پشت پرده گوش پس از مدت طولانی بهبود نیابد و پزشک خطر ایجاد عوارض را بالا ببیند، بهتر است برای درمان آن گوش خود را به تیغ جراحی سپرد.

چکیده

در این مقاله مفصلا به علائم عفونت گوش پرداخته شد. همان طور خواندید تمام بخش های گوش می تواند عفونی شود. شایع ترین عامل عفونت گوش خارجی و گوش میانی باکتری ها هستند. گوش داخلی و عصب وستیبولار (تعادلی) هم ممکن است دچار عفونت شوند. در این موارد بیشتر انتظار می رود که یک ویروس عامل ایجاد عفونت باشد.

  • خارش گوش و گوش درد به خصوص با حرکت دادن گوش از مهم ترین علائم عفونت گوش خارجی هستند.
  • تب و ترشحات گوش بیشتر عفونت گوش میانی را مطرح می کند.
  • سرگیجه، تهوع و وزوز گوش و کاهش قدرن شنوایی می تواند از عفونت گوش داخلی منشا بگیرد. دو علامت نخست ممکن است به دنبال نوریت وستیبولار هم به وجود بیاید.

منابع:

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on linkedin
LinkedIn
Share on whatsapp
WhatsApp

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *